Shekhar Lama

Wednesday, February 20, 2019

गुरुकुल भएन भने यो मेरो अन्तिम काम हो ‘ज्ञ’ – सुनील पोखरेल

काठमाडौँ — ‘सरले हाम्रो फेस्टिभलमा एउटा सेसन चलाइदिनुपर्‍यो ।’ ‘म कम बोल्छु, तिमीलाई थाहा छ ।’ ‘हैन, सर कम बोल्नुहुन्छ तर जति बोल्नुहुन्छ, त्यो एकदमै गहन हुन्छ । विद्यार्थीले सिक्ने मौका पाउँछन्, आइदिनुपर्‍यो, सर ।’
यो संवाद अनामनगरस्थित मण्डला थिएटरका निर्देशक राजन खतिवडा र नाट्यकर्मी सुनील पोखरेलबीचको हो ।

फागुन १३ देखि गर्न लागेको सातदिने अन्तर्राष्ट्रि्रय नाटक महोत्सव तयारीको धपेडीबीच खतिवडा उनका गुरु पोखरेलले ३ वर्षअघि छेवैमा खोलेको ‘ज्ञ’ नाटक घरमा यो अनुरोधसाथ हालैको बिहान आइपुगेका थिए ।

नेपाली रंगमञ्चका हस्ती पोखरेल काठमाडौंको यो कुनोबाट जीवनको अर्को अध्याय सुरु गर्दै छन् । त्यो पनि नेपाली वर्णमालाको अन्तिम अक्षरबाट नामकरण गरिएको नाट्य गृहबाट । यो नाम कसरी रहन गयो ? उनलाई सोधियो । ‘गुरुकुल भएन भने यो मेरो अन्तिम काम हो भनेर,’ उनी भन्छन्, ‘नाम जुराइदिएको चाहिँ कुमार नगरकोटीले ।’



फुलेको कपाललाई चुल्ठी पारेर बाँधेका यी ५५ वर्षे भेट्रान कलाकारका नजर तिखा छन्, उनका हरेक जवाफ नाटकका संवादजस्ता लाग्छन् ।

पुरानो बानेश्वरको एउटा थुम्कोमा पोखरेललेआफ्ना विद्यार्थी र सहकर्मीसँग मिलेर खोलेकोगुरुकुल झन्डै ९ वर्षसम्म चल्यो ।

त्यसले नेपाली नाट्य मञ्चन र प्रशिक्षणमा एउटा भिन्न मानक खडा गर्‍यो । आमकलाकर्मी र नाटकप्रेमीका लागि त एउटा तीर्थस्थलजत्तिकै थियो । पहिले लागूपदार्थ दुव्र्यसनीको अखडा रहेको ठाउँलाई पोखरेल नेतृत्वको टोलीले नाट्य मञ्चको केन्द्रमा रूपान्तरण गर्‍यो । जग्गाधनीले ठाउँ खाली गर्न भनेपछि धेरै राम्रा कुराहरूझैं त्यसको पनि असामयिक अन्त्य भयो । त्यसलाई भत्काउन कोही अघि नसर्दा पोखरेल आफैं अघि बढे घन बोकेर ।

त्यो दिन थियो, २०६८ पुस ३० । त्र जिन्दगीको एक दु:खद दिनको मिति उनी सम्झन चाहँदैनन् ।त्यस घटनाबाट उनी निकै विरक्तिए । केही वर्ष रंगकर्म नै त्यागिदिए । ३–४ वर्ष घरबाहिरै निस्केनन् । ‘त्यो मेरो जिन्दगीको जिरो आवर थियो,’ उनी सम्झन्छन्, ‘घरमा बस्थें, पढ्थें । रक्सी खान्थें, त्यो पनि बिहानैदेखि ।’


गुरुकुलका सुरुका वर्ष संघर्षमा बिते पनिनर्वेजियन कल्चरल फन्डबाट आर्थिक सहयोगआउन थालेपछि राम्रै भरथेग भएको थियो । गुरुकुल र पोखरेल दुवै उचाइमा पुगेका बेला त्यसको अवसान भयो । त्यसको शोकबाट तंग्रन उनलाई लामो समय लाग्यो । भन्छन्, ‘बुटवलमा समेत गुरुकुलखोल्ने योजना बनाएका थियौं । जग्गा मिलिसकेको थियो । अचानक बन्द गर्नुपर्‍यो । त्यसका लागि हामी तयार थिएनौं ।’

No comments:

वीरगन्जमा एक अर्ब लगानीमा चारतारे होटल

वीरगन्ज : मुलुकको आर्थिक राजधानीका रूपमा चिनिएको वीरगन्जमा एक अर्ब रुपैयाँको लगानीमा चारतारे होटल सञ्चालनमा आएको छ। वीरगन्ज महानगरपालिका–१० ...